Gửi lời chào CaramOS Debian Edition nào =)))
P/S: Giao diện nhìn xấu với còn lỗi tí đang dev tiếp
Bảng tin
Fact bù:
Chú ý: Fact này liên quan đến lập trình.
Hàm/thủ tục vô danh (anonymous function/procedure) được trình biên dịch FreePascal hỗ trợ vào năm 2022. Tính năng này được biết với cái tên lambda function ở các ngôn ngữ khác như C++ và Python.
Nghĩa là bạn có thể làm thế này:
procedure(const i: integer)
begin
writeln(IntToStr(i));
end(67);
function(const i: integer): integer;
begin
Result := i * 10 + 7;
end(6);Với các hàm/thủ tục thông thường, sau khai báo signature (tên, tham số) sẽ có dấu chấm phẩy ngay trước begin . Để ý rằng ví dụ trên không hề có.
Pascal không có capture list. Theo mặc định, nó capture hết:
var i: longint;
p: TProc;
i := 3;
p := procedure
begin
writeln(i * 10 + 7);
end;
p(); // in ra 37
i := 6;
p(); // in ra 67Nếu tạo một biến tên i và:
để type =
longint: báo lỗi khi assignđể type !=
longint: sẽ sử dụngitrong hàm. Để sử dụngingoài hàm thì...tôi chịu, tạo một tham số cho hàm?
Ngoài ra cũng cần quan tâm đến vòng đời của object:
function test: TProc;
var o: TObject;
o := TObject.Create;
Result := procedure
begin
writeln(o.ClassName);
end;
o.Free;Sử dụng hàm trả về từ test sẽ gây ra tình trạng use-after-free. Bỏ dòng o.Free thì sẽ gây memory leak.
Muốn thử? Cài FPC bản phát triển (đồng nghĩa với việc biên dịch mã nguồn, FPCUpdeluxe hân hạnh trợ giúp), biên dịch với cờ -Manonymousfunctions hoặc thêm {$modeswitch anonymousfunctions} vào đầu file.
Fact:
Chú ý: Fact này liên quan đến lập trình.
Pascal cho phép bạn tạo các iterator hoặc enumerator.
Ví dụ như trong C++ bạn có thể làm thế này nếu class/struct MyObject đáp ứng một số điều kiện nhất định:
MyObject<T> obj{...};
for (auto &child : obj)
std::cout << child << std::endl;Pascal cũng hoàn toàn cho phép lập trình viên làm điều tương tự, bằng cách implement một interface có tên là IEnumerator .
Bây giờ với MyObject , thêm một class/struct tên là MyEnumerator implement IEnumerator , tạo hàm GetEnumerator trả về class/struct đó, và bạn có thể:
var obj: specialize MyObject<T>;
child: T;
obj := ...;
for child in obj do
writeln(child);Tương đương với:
var it: specialize MyIterable<T>;
child: T;
obj: specialize MyObject<T>;
obj := ...;
it := obj.GetEnumerator;
while it.MoveNext do
begin
child := it.GetCurrent;
writeln(child);
end;Hữu dụng nếu bạn muốn có các enumerator cho các mục đích khác nhau, ví dụ như class này (demo ở đây).
Tài liệu:
https://www.freepascal.org/docs-html/rtl/system/ienumerator.html
https://www.freepascal.org/docs-html/rtl/system/ienumerable.html
Nếu bạn hỏi use case, hỏi dev GNOME là rõ.
DroidLoom in action, boot khá nhanh, multi-window ngon, resize như app native. Tiện thể giới thiệu luôn con app nghe nhạc YTM giao diện đẹp vl tên Mochy (ý kiến cá nhân)
[Bên trái: Mochy, Ở giữa: Termux, Bên phải: app lỏ nhà trồng 🐧]
https://github.com/realidkroo/Mochy-Music
CARAMOS 1.4.0 release quan trọng
Hôm nay là 20/11 ngày chúng ta biết ơn đến các thầy cô, nên mình release bản CaramOs education, chúc các thầy các cô luôn hạnh phúc!
Bản 1.4.0 là bản release cực kỳ lớn của CaramOS
Screen shot phía dưới khá quen thuộc vì nó là CaramOs tuy nhiên, nó là xfce
Từ 1.4.0, CaramOS có hai bản. Bản Cinnamon vẫn là bản chính cho máy từ 4 GB. Bản Xfce mới dành cho máy 2 GB và phòng máy ở trường. Với bản xfce không chỉ đơn giản là đổi DE, mọi thứ cốt lõi của CaramOs vẫn được giữ nguyên
Lý do vì sao mình release Xfce, tuần trước nó có 1 thầy giáo tin học rất muốn sử dụng CaramOs cho trường học, nhưng thực tế là máy ở trường chỉ 2Gb, cài Caram thì được nhưng khi chạy thực sự có vấn đề, thầy có gợi ý về việc ra mắt 1 bản Xfce
Giao diện bản Xfce mặc định là tiếng Anh, vì sách Tin học dùng đúng chữ tiếng Anh của Windows (New, Folder, Copy, Paste…), nên học sinh nhìn sách là làm theo được. Chọn tiếng Việt lúc cài thì có giao diện tiếng Việt. Gõ tiếng Việt thì vẫn như bình thường.
Trong Tệp, bấm chuột phải vào chỗ trống, chọn Mới ▸ Thư mục (bản Xfce: New ▸ Folder), có sẵn cả mẫu Word, Excel, PowerPoint. Khung bên trái là cây thư mục mở ra từng tầng như Windows Explorer: máy cài mới và máy trong phòng máy có sẵn, máy đang dùng thì bấm nút cây thư mục ở góc dưới bên trái cửa sổ Tệp. Cả hai bản đều có.
Phòng máy: quản lý lớp học
Công cụ Phòng máy tự cài và thiết lập Veyon (hoặc Epoptes, nhẹ hơn) để giáo viên xem màn hình, gửi tin nhắn và điều khiển máy học sinh. Máy giáo viên hiện một mã 6 số; máy học sinh tự tìm máy giáo viên trong mạng của trường, nhập mã là vào lớp. Bọn mình mới thử trên máy ảo, nên rất mong thầy cô có phòng máy dùng thử và kể lại cho bọn mình.
App Center có thêm mục Giáo dục
GCompris, Tux Paint, Klavaro (luyện gõ phím), KTurtle, Thonny (học Python), Stellarium, TurboWarp (Scratch 3) và GeoGebra 6. Không có gì chọn sẵn, nên máy ở nhà không phải tải về nếu không cần.
Cập nhật và cài đặt
Máy đang dùng CaramOS 1.0.2 trở lên: mở Trung tâm cập nhật, bấm Cập nhật ngay, không cần cài lại. Một vài thay đổi có hiệu lực từ lần đăng nhập sau.
Cài mới: tải tại https://caramos.vietnamlinuxfamily.net, chọn bản Cinnamon (máy từ 4 GB) hoặc bản Xfce (máy 2 GB, phòng máy). Máy đang chạy bản Cinnamon sẽ không tự chuyển sang Xfce; muốn dùng bản Xfce thì cài mới từ ISO Xfce.
Gặp lỗi hay cần hỏi gì, bạn bấm dấu ? ở góc phải thanh tác vụ (Góp ý & hỗ trợ) để gửi cho bọn mình.
Cảm ơn thầy đã gửi góp ý rất cụ thể, và cảm ơn mọi người vẫn đồng hành cùng CaramOS. Nếu bạn là thầy cô phụ trách phòng máy, hoặc biết trường nào đang cần, bọn mình rất muốn nghe: phòng máy của bạn đang dùng gì, và còn thiếu gì?
Fact: Steam đã có bản 64Bit cho Linux.
Link sốt sườn xào chua ngọt: https://9to5linux.com/new-steam-client-update-introduces-linux-64-bit-support-steam-achievement-sets
Có member nào bị lỗi máy in Epson L8050 bị in ra mã trên Caram OS không vậy? HĐH tự nhận driver nhưng in không ra hình ảnh hoặc văn bản được.
https://vietnamlinuxfamily.net/a/sao-caramos-khong-base-on-debian-hay-ubuntu-nhi-y-la-linux
Tôi đã từng hỏi câu này, và anh kỳ và sếp đã nói vì nó hoàn thiện, nhưng sau khi fork ra và xem thì tôi nhận ra nó khá rối và thiếu an toàn. Nên tôi đã thay các phần python, bash bằng rust và chuyển base về debian 13 (trixie). Link repo mọi người có thể xem thử: https://github.com/LocShadowVN/CaramOS-testing
(đây là bản testing vibe code rust không phải bản chính thức)
Ubuntu 27.04 "Tenacious T-Rex" đã có daily build đầu tiên
Từ ngày 14/11/2026, Canonical đã phát hành ảnh ISO daily build đầu tiên của Ubuntu 27.04 (codename Tenacious T-Rex) cho người dùng sớm, nhà phát triển ứng dụng và cộng đồng测试.
Daily build đầu tiên vẫn dựa trên nền Ubuntu 26.10 "Stonking Stingray" (phát hành 15/10/2026), nên dùng kernel Linux 7.3 và GNOME 51. Trong suốt 6 tháng phát triển, ISO được cập nhật hằng ngày với kernel 7.4/7.5, Mesa 26.3, GNOME 52, GCC 16.2, Python 3.15, GNU Binutils 2.47...
Bản cuối dự kiến xuất xưởng với GNOME 52 và kernel ~7.6. ISO cho các flavor như Kubuntu, Xubuntu, Lubuntu cũng có tại trang tải chính thức.
Lưu ý: đây là bản pre-release, có thể chứa lỗi — không nên cài trên máy production. Ngày phát hành chính thức là 22/04/2027 (beta 01/04, RC 15/04), hỗ trợ 9 tháng đến tháng 01/2028.
CaramOS 1.3.11 đã ra mắt
Chào mọi người, bản 1.3.11 có mấy thay đổi nhỏ mà vui, phần lớn bắt đầu từ góp ý của chính các bạn.
Hình nền Việt Nam mỗi ngày
Có bạn góp ý muốn hình nền tự đổi mỗi ngày như Windows Spotlight, nên giờ CaramOS có thư mục "Việt Nam mỗi ngày". Bạn mở Cài đặt hệ thống > Hình nền, bấm vào thư mục này rồi chọn một ảnh. Từ đó mỗi ngày hình nền là một ảnh mới: Sơn Đoòng, hẻm Nho Quế, thác Bản Giốc, phố cổ Hội An, ruộng bậc thang mùa lúa chín… Bộ ảnh có 45 tấm từ Wikimedia Commons, đều có giấy phép tự do và ghi tên tác giả, bạn xem trước ở https://caramos.vietnamlinuxfamily.net/wallpapers/. Muốn thôi thì chọn hình nền khác là xong.
Control Center đổi màu được rồi
Cũng có bạn hỏi Control Center đổi được màu khác ngoài màu vàng không. Giờ bạn bấm góc phải thanh tác vụ để mở Control Center, bấm ô "Màu nhấn" rồi chọn một trong 8 màu, để theo chủ đề hệ thống, hoặc bấm "Màu khác…" để tự chọn màu mình thích.
Máy không lên thì lần sau có sẵn menu để cứu
Lỡ lần bật máy trước bị màn hình đen hay đứng máy, lần sau menu khởi động sẽ tự hiện 30 giây. Bạn vào Advanced options để chọn chế độ khôi phục, khỏi phải canh đúng lúc bấm Esc hay Shift.
Tệp tiện hơn một chút
Bấm chuột phải vào tệp hay thư mục giờ có "Sao chép đường dẫn vào clipboard" và "Tạo lối tắt trên màn hình". Mở điện thoại, ổ mạng hay Google Drive cũng thấy ảnh thu nhỏ, không còn toàn biểu tượng trơn.
USB cài đặt dễ nhìn hơn
Menu khởi động trên USB cài đặt đếm ngược 10 giây, chữ to hơn và có hướng dẫn phím bằng tiếng Việt.
Cập nhật thế nào
Đang dùng CaramOS 1.0.2 trở lên thì không cần cài lại: mở "Trung tâm cập nhật CaramOS" (hoặc đợi máy tự báo trong ngày) rồi bấm "Cập nhật ngay". Ô Màu nhấn và ảnh thu nhỏ trên điện thoại có từ lần đăng nhập sau, còn thư mục Việt Nam mỗi ngày có ảnh đầu tiên sau khoảng 20 phút.
Cài mới thì tải ISO 1.3.11 ở https://caramos.vietnamlinuxfamily.net
Dùng thấy chỗ nào chưa ổn, hay muốn CaramOS có thêm gì, bạn cứ bấm dấu ? ở góc phải thanh tác vụ nhắn cho bọn mình nhé. Mấy tính năng trong bản này cũng bắt đầu từ những tin nhắn như vậy.
CaramOS 1.3.9 đã ra mắt
Có gì mới
Cài driver máy in Canon chính hãng cho LBP6300dn và các máy Canon dùng CAPT
Máy cắm USB: cắm vào là có thông báo "Máy in chưa có driver". Bấm "Cài driver của Canon", đọc và đồng ý điều khoản của Canon, nhập mật khẩu: khoảng một phút sau máy in đã sẵn sàng. Kiểm tra driver nhận ra 22 dòng máy (LBP6300dn, LBP3300, LBP5000, LBP6200, LBP7200C…).
Máy in qua mạng LAN (13 dòng có cổng mạng): mở Kiểm tra driver, bấm "Thêm máy in…", chọn mẫu máy và nhập địa chỉ IP của máy in.
Driver được tải thẳng từ máy chủ của Canon và kiểm tra trước khi cài. CaramOS tự thiết lập hàng đợi in, dịch vụ in tự chạy khi bật máy, rút ra cắm lại vẫn in được.
Điều khoản của Canon cho phép dùng driver này cho mục đích cá nhân, phi thương mại.
Bọn mình mới thử trên máy in giả lập. Nếu bạn có LBP6300dn hay máy Canon CAPT khác, hãy thử in rồi báo lại qua dấu ? ở góc phải thanh tác vụ nhé.
Bấm PrtSc hoặc Win+Shift+S để chụp màn hình
Trước đây hai phím này không có tác dụng. Giờ bấm là mở công cụ chụp: kéo chuột chọn vùng (Ctrl+A để chọn cả màn hình), Ctrl+C để chép ảnh rồi dán thẳng vào Zalo, Messenger…, Ctrl+S để lưu vào thư mục Ảnh.
Ai đã tự gán phím tắt riêng cho hai phím này thì vẫn giữ phím của mình.
Cập nhật thế nào
Đang dùng CaramOS 1.0.2 trở lên: không cần cài lại. Mở "Trung tâm cập nhật CaramOS" (hoặc đợi máy tự báo trong ngày), bấm "Cập nhật ngay" là xong. Phím chụp màn hình có tác dụng ngay, không cần đăng nhập lại.
Cài mới: tải ISO CaramOS 1.3.9 tại https://caramos.vietnamlinuxfamily.net
Gặp lỗi hay có góp ý, bạn bấm dấu ? ở góc phải thanh tác vụ để gửi cho đội phát triển nhé.
Giới thiệu dự án Jotty: Terminal Wayland-native hỗ trợ surrounding text
Giới thiệu dự án Metrolist: YouTube Music client for Android
Giới thiệu dự án Anvildroid: Waydroid Manager for Linux
Giới thiệu dự án Image Glass: 🏞 A fast, open-source, modern image viewer for 90+ formats – including WEBP, GIF, SVG, AVIF, JXL, HEIC and more – built for smooth browsing across Windows, mac
Giới thiệu dự án AloLite: Dự án nhắn tin được viết lại native cho Linux bằng Rust và Tauri